Γράφει ο Στάθης Βασιλείου

Το τεθωρακισμένο όχημα πεζικού δημιουργήθηκε από την ανάγκη να συμμετέχει ο πεζός στρατιώτης στον σύγχρονο πόλεμο μηχανοκίνητων δυνάμεων.

Η φριχτή εμπειρία του 1ου Παγκοσμίου Πολέμου γέννησε το άρμα μάχης, ένα όχημα με τη δύναμη να κινείται σε πεδίο εκτός δρόμου, υπό την κάλυψη θώρακα και τη δύναμη να καταβάλει τα εχθρικά πολυβολεία με την ισχύ πυρός του. Το επόμενο βήμα, ήταν για τον πεζό στρατιώτη, που “μάτωσε” τόσο στα πεδία του Σωμ, του Ύπρ, του Βερντέν και της Καλλίπολης. Παρά τις υπεραισιόδοξες διακηρύξεις των αξιωματικών του νέου όπλου, τα άρματα μάχης είχαν τρωτά σημεία. Η θωράκιση που έφεραν μεταφραζόταν σε έλλειψη καθαρού οπτικού πεδίου και τακτική αντίληψη του πεδίου της μάχης. Σαν του ελέφαντες των Καρχηδονίων, ήταν ευπρόσβλητα σε ξαφνικές επιθέσεις από κοντά και σχεδόν αδύνατον να αναλάβουν πρωτοβουλίες σε στενά περάσματα (πυκνά δάση, στενές χαράδρες, λεωφόρους πόλεων) χωρίς την προστασία του πεζικού. Επιπλέον, μπορεί οι τεθωρακισμένες φάλαγγες να “άνοιγαν δρόμους” και να προελαύνουν βαθιά μέσα από τις εχθρικές γραμμές αλλά χρειαζόταν ακόμα η παρουσία του πεζού στρατιώτη για να διατηρηθούν οι δίοδοι ανοιχτοί για να περάσει από εκεί το υπόλοιπο στράτευμα. Ο πεζός στρατιώτης, είχε ακόμα σοβαρό ρόλο να παίξει στον νέο βιομηχανικό πόλεμο.

Μοιραία, οι πρώτες τολμηρές επιθέσεις τεθωρακισμένων κατέδειξαν το πρόβλημα κινητικότητας: με μέση ταχύτητα 40 χλμ. την ώρα σε ανώμαλο δρόμο, τα άρματα ήταν 10 φορές γρηγορότερα από τον ταχύτερο οπλίτη και ασύγκριτης αντοχής. Οι μεραρχίες πάντσερ άφηναν πίσω τις μονάδες πεζικού που ακολουθούσαν ασθαίνοντας. Η λύση να ακολουθούν οι πεζοί επιβαίνοντας σε φορτηγά προσέκρουσε στην έλλειψη θωράκισης. Ακάλυπτοι, στην ανοιχτή καρότσα ενός φορτηγού, οι πεζοί ήταν εύκολη λεία των πολυβόλων αλλά και του πυροβολικού. Δύο λύσεις προτάθηκαν εκ των ενόντων: η θωράκιση των φορτηγών, που απέδωσε τα ημιερπυστριοφόρα θωρακισμένα και τα άρματα μεταφοράς πεζικού (στη μορφή των Καναδικών αρμάτων που με την αφαίρεση του πύργου και των πυρομαχικών μετατρέπονταν σε μεταφορικά πεζικού). Ήταν όμως ημίμετρα,

Αμέσως μετά τον πόλεμο, όλες οι βιομηχανικές χώρες σχεδίασαν και ενέταξαν τεθωρακισμένα οχήματα που μετέφεραν διμοιρίες και ομάδες πεζικού για την αμέριστη υποστήριξη στα άρματα μάχης. Ο 2ος Παγκόσμιος Πόλεμος το είχε αποδείξει πέρα από κάθε αμφιβολία και κάθε “κλαδικό” εγωϊσμό: ο πόλεμος δεν έχει “βασιλιά” και πληβείους, δεν έχει αριστοκρατία και ακολούθους. Ο πόλεμος κερδίζεται από την ομαδική δουλειά και ο καθένας κάνει το κομμάτι που του αναλογεί. Χωρίς άρματα μάχης, το πεζικό θερίζεται σαν τα στάχυα. Χωρίς πεζικό, τα άρματα αποδεκατίζονται και σαρώνονται. Η κινητικότητα που απαιτούν οι καιροί θέλουν τα δύο όπλα να συνεργάζονται βήμα προς βήμα. Και για αυτό, οι πεζοί είχαν ανάγκη των τεθωρακισμένων μεταφοράς τους.

H αντίληψη περί πρωτευόντων και δευτερευόντων στόχων στο πεδίο της μάχης, δημιούργησαν ένα ακόμα όχημα: Το τεθωρακισμένο όχημα μάχης πεζικού. Τα οχήματα έφεραν πάντα κάποιο πολυβόλο για αυτοπροστασία. Η επιθυμία να είναι το όχημα ικανό να προσβάλει “σκληρότερους” στόχους, όπως εχθρικά οχήματα, πολυβολεία, ελαφρά τεθωρακισμένα ή χαμηλά αιωρούμενα ελικόπτερα, έφερε την αντικατάσταση ή πλαισίωσή του με ένα βαρύτερο “ταχυβόλο” όπλο. Έτσι, γεννήθηκε ένα όχημα που μπορούσε, όχι απλά να ακολουθεί τα άρματα στη μάχη και να προσεγγίζει την εχθρική εστία αποβιβάζοντας τους πεζούς “αρκετά κοντά” αλλά ένα όχημα που λειτουργούσε ταυτόχρονα ως μεταφορικό και φορέας κατασταλτικών πυρών. Τα νέα οχήματα (σαν το γερμανικό HS.30, το ρωσικό ΒΜΡ-1, το γαλλικό ΑΜΧ-10Ρ και το σουηδικό CV-90) ήταν οχήματα μεταφοράς ΚΑΙ μάχης, γεγονός που τα διέκρινε από τα παλιότερα ΤΟΜΠ (σειρά Μ-39, Μ-75,M-59, Μ-113, ΑMX-VCI, BTR-40/50/60/152, κλπ.) που όμως, συνέχισαν να υπηρετούν ταυτόχρονα και πολλές φορές αποκλειστικά, υπακούοντας στις διαφορές αντιλήψεις στρατηγικού δόγματος.

Η σύγχρονη τάση, δέχεται την αξία των ΤΟΜΑ ως μονάδες μάχης αλλά και σαν συστατικά του δόγματος μηχανοκίνητων επιχειρήσεων στη σύγχρονη εποχή. Σύγχρονα ΤΟΜΑ απέδειξαν την αξία τους σε επιχειρήσεις χαμηλής έντασης, εντός σύγχρονων αστικών πεδίων μαχών αλλά και σαν περιπολικά σε ερήμους και ζούγκλες ανά την υφήλιο. Τα αμερικανικά Μ-2 Bradley πολέμησαν τόσο στον συμβατικό πόλεμο του Ιράκ το 2003 όσο και στον ανταρτοπόλεμο που ακολούθησε μεταξύ 2003-2009. Το ελαφρύ πυροβόλο τους αποδείχθηκε ιδανικό σε καταστάσεις συμπλοκών εκ του σύνεγγυς εναντίον μικρών ομάδων πεζικού όπου τα πυροβόλα των αρμάτων μάχης κρίνονταν υπερβολικά καταστροφικά και αργά στην αντίδραση.

Στον μεγάλο πόλεμο της Συρίας, τα παλιά ΒΜΡ-1 έκαναν και πάλι την θριαμβευτική τους εμφάνιση με αναβαθμισμένη θωράκιση κατά αεικίνητων “κυνηγών αρμάτων” με αντιαρματικά όπλα και το πυροβόλο των 73 χλσ. Ακόμα και οι ιδιαίτεροι με τα μηχανοκίνητα Ισραηλινοί, που αποδείχθηκαν οι πιο παραδοσιακοί φίλοι των ΤΟΜΠ (προκρίνοντας θωράκιση για το πεζικό από την ισχύ πυρός) φαίνεται πως υιοθετούν άλλη αντίληψη συνάδοντας με τις εξελίξεις των υπολοίπων χωρών. Αντιθέτως, η εξέλιξη των αρμάτων παρουσιάζει μια στασιμότητα, εμμένοντας στη βελτίωση των παλιότερων σχεδίων με επιπλέον θωράκιση και συστήματα αυτοπροστασίας.

Στην Ελλάδα, το βήμα παραμένει μετέωρο, αφού, μετά το φιάσκο των ΒΜΡ-3, το πεζικό δείχνει να μην αποφασίζει ούτε υπέρ της προμήθειας νέων σύγχρονων ΤΟΜΑ ούτε της έστω περιορισμένης αναβάθμισης των παλιών ΤΟΜΠ που δείχνουν επικίνδυνα την ηλικία τους. Η προμήθεια ΒΜΡ-1 OST γέμισε κάποια κενά και θα όφειλε να έχει κοινωνήσει το νέο πνεύμα μάχεσθαι αλλά τελικώς, χωρίς αποτέλεσμα. Η αντικατάστασή τους δείχνει αναπόφευκτη κατά τας “γραφάς” των ΑΜΧ-10Ρ πριν από αυτά. Στο τομέα των ΤΟΜΠ, η πηγή των κυριάρχων Μ-113 δεν είναι ανεξάντλητη και σε μια δεκαετία, ο ΕΣ θα ξυπνήσει ως ένας από τους τελευταίους του χρήστες ενώ η ανεπάρκεια της θωράκισής του (πλειστάκις αποδειχθείσα στο πεδίο ξένων συγκρούσεων) αφήνει στη νοσηρή φαντασία την τύχη του ελληνικού μηχανοκίνητου πεζικού σε μια σύγκρουση ακόμα και χαμηλής έντασης. Περισσότερο από όλα, όπως το Leopard-2 A6 HEL έφερε επανάσταση στη νοοτροπία και δράση του Σώματος Ιππικού-Τεθωρακισμένων περνώντας σε επιθετικά σενάρια από τον “ανταρτοπόλεμο αρμάτων”, το πεζικό δεν έχει κάνει ακόμη τη δική του επανάσταση με την συμπλήρωση της υπερπρομήθειας του Leo με ένα σύγχρονο ΤΟΜΑ. Η συνέχεια αναμένεται από τους αρμοδίους…

25 Σχόλια

  1. T.T.

    Κύριε Στάθη Βασιλείου,

    καταρχήν συγχαρητήρια για το άρθρο σας.

    κατά δεύτερον θα ήθελα να με βοηθήσετε με μία πρόταση που δεν την καταλαβαίνω σχεδόν καθόλου.

    “Περισσότερο από όλα, όπως το Leopard-2 A6 HEL έφερε επανάσταση στη νοοτροπία και δράση του Σώματος Ιππικού-Τεθωρακισμένων περνώντας σε επιθετικά σενάρια από τον «ανταρτοπόλεμο αρμάτων»”

    Ποια είναι η επανάσταση στη νοοτροπία που έφερε το Λεο-2 Χελ στη νοοτροπία και δράση (!) του Όπλου των Τεθωρακισμένων; Έχετε κάποια στοιχεία της νοοτροπίας πριν και μετά;
    Σε τι είδους επιθετικά σενάρια αναφέρεστε; Ποιους αφορούν; Μιλάτε για τη σχεδίαση των σχηματισμών;
    Τι είναι ο ανταρτοπόλεμος αρμάτων που έκανα τα τεθωρακισμένα πριν την έλευση των Λεο-2; Αυτό ομολογώ ότι δεν το έχω ξανακούσει.

    Ευχαριστώ.

    Απάντηση
    • ΑΧΕΡΩΝ

      Μου δημιουργήθηκε ἡ ίδια απορία.
      Ακόμη,παρατηρώ ότι μετά την απόκτηση των Leo-2 HEL,το πεζικό απέκτησε την «κυριότητα» αυτών των για τα δεδομένα μας υπεραρμάτων,στο πλαίσιο της πεζικοκεντρικής αντιλήψεως του Ε.Σ,αλλά και της εγκαταλείψεως της όποιας πρωτοβουλίας έναντι του σημαντικώτερου αντιπάλου.

      Απάντηση
    • eav2

      Αγαπητέ Τ.Τ.,

      Ευχαριστώ για τα καλά σας λόγια!

      Το άρθρο αποτελεί κατά κάποιον τρόπο μια εισαγωγή για ένα μεγαλύτερο άρθρο-ανάλυση που εξυφαίνεται τους τελευταίους μήνες κι έχει να κάνει με την τακτική αναδιοργάνωση του Ε.Σ. και την αναβάθμιση του μηχανοκίνητου πεζικού. Αποτελεί συνέχεια μιας σειράς άρθρων που πρωτοδημοσιεύτηκαν εδώ για την ιστορία και εξέλιξη των ΤΟΜΑ, συνεπώς, πριν αρχίσουμε, προετοιμάζω τους αναγνώστες για κάποιες έννοιες που οφείλουμε να κατανοούμε όλοι για να περάσουμε σε χρήσιμα συμπεράσματα.

      Το 1976, δύο χρόνια μετά την εισβολή στην Κύπρο, ο Ελληνικός Στρατός ίδρυσε το Δ΄ΣΣ σαν μέσο ανάσχεσης της τουρκικής επιθετικότητας. Από τότε, πέρασαν 40+ χρόνια και το Σώμα εξελίχθηκε στον πλέον “βαρύ” σχηματισμό του Στρατού. Ωστόσο, σε αντίθεση με τον προκάτοχό του (την Στρατιά Θράκης) που προσέβλεπε σε μια επιθετική επιστροφή στην Ανατολή, το Δ΄ΣΣ είχε καθαρά αμυντικό χαρακτήρα επιχειρήσεων. Την αιτία την βρίσκω σε δύο στοιχεία: αφενός, η αιώνια αμηχανία που περιέτρεχε την ηγεσία σχετικά με την τουρκική επιθετικότητα. Οι Τούρκοι ήταν αναθεωρητές των συνθηκών και των συνόρων, επεδείκνυαν και επιδεικνύουν πάντα την έλλειψη σεβασμού στις συμφωνίες με παραβιάσεις και παραβάσεις, εισέβαλαν στην Κύπρο και εκτοξεύουν απειλές για Θράκη-Αιγαίο κλπ αλλά… παρέμειναν τύποις σύμμαχοι με τους οποίους έπρεπε να μοιραζόμαστε πληροφορίες και να μην τους κατονομάζουμε επίσημα ως εχθρό (αναφέρονται πάντα ως “η εξ Ανατολών απειλή”, “η ερυθρά δύναμη”, “οι γείτονες” αλλά ποτέ ο εθχρός). Το δεύτερο είναι πρακτικό, κι έχει να κάνει με την υπεροχή των Τούρκων που αντιμετώπιζαν οι ελληνικές δυνάμεις στον Έβρο σε αριθμούς, αριθμούς που ποτέ δεν μπόρεσαν να αντι-σταθμίσουν ικανοποιητικά. Ό,τι και να κάνουμε, οι Τούρκοι κατόρθωναν εύκολα να παρατάξουν περισσότερους στρατιώτες, περισσότερα άρματα, περισσότερα πυροβόλα κι αεροσκάφη. Οι αριθμοί ήταν παρόντες και τα υλικά, που “έρρεαν” από το μεταχειρισμένο υλικό εξ Αμερικής και στις δύο χώρες, ακύρωναν στην πράξη μια ποιοτική αναβάθμιση. Εκείνο στο οποίο ήλπιζαν οι αξιωματικοί ήταν να καταστήσουν τη “Μάχη του Έβρου” εξαιρετικά δυσάρεστη για τον επιτιθέμενο, επιβραδύνοντας την προέλασή του και επιφέροντας σε αυτόν φριχτές απώλειες. Η τακτική διδασκόταν στους αξιωματικούς πεζικού και τεθωρακισμένων για εφαρμογή στην Κεντρική Ευρώπη κατά των σοβιετικών σχηματισμών, με μικρα συγκροτήματα αρμάτων και μηχ. πεζικού να αξιοποιούν δάση, εδαφικά ερείσματα και κατοικημένους τόπους για έναν “γαλαξία” μικροσυγκρούσεων, που σταδιακά θα επιβράδυνε και θα σταματούσε την εχθρική προέλαση. Σαν όρος, ο “ανταρτοπόλεμος τεθωρακισμένων” περιγράφει αυτήν την τακτική με μια πιο φολκλόρ διάθεση. Δεν είναι -φυσικά- επίσημη ορολογία αλλά περιέγραφε την κατάσταση στον καθημερινή λόγο, όπως εκφράστηκε σε Forums και συζητήσεις.

      Η προμήθεια των Leopard-2A6 HEL άλλαξε τα δεδομένα. Αν και παλιότεροι διαγωνισμοί για βαρέα άρματα προκηρύχθηκαν και από τις δύο χώρες και κατέληξαν σε ακύρωση, η θέληση της Ελλάδος (του Σώματος Τεθωρακισμένων, ουσιαστικά) να προχωρήσει στην προμήθεια έφερε αλλαγή. Ας μην μιλήσουμε για την παράμετρο των σκανδάλων που ενεπλέκησαν σε αυτήν την διαδικασία. Τόσο η απόφαση να γίνει η προμήθεια όσο και η πραγματοποίησή της ήταν σωστές και αξίζουν συγχαρητήρια σε όλους όσους δούλεψαν για να λάβει χώρα. Εφόσον, η Ελλάδα δεν μπορούσε να ανταγωνιστεί την Τουρκία σε αριθμούς, όφειλε και οφείλει να επενδύει στην ποιοτική αναβάθμιση και αυτό έφεραν τα Leopard-2A6. Ξαφνικά, η Τουρκία συνειδητοποίησε ότι δεν είχε άρματα για να αντισταθμίσει την ελληνική ποιοτική αναβάθμιση. Κανένα Leopard-1Α3 ή M-60Α3 δεν μπορούσε να αντιπαρατεθεί όσο αναβαθμισμένο κι αν ήταν. Σπασμωδικές κινήσεις ακολούθησαν… Επίσης, τα στρατηγικά σχέδια των επιτελείων είχαν άλλη δυναμική. Οι ελληνικές επιλαρχίες είχαν πλέον την δυνατότητα να αντεπιτεθούν με τρομακτική επιτυχία και να ανακτήσουν εθνικό έδαφος ή ακόμα και να αποσπάσουν εχθρικό με την ποιοτική αυτή αναβάθμιση. Ατυχώς, αναβάθμιση των τεθωρακισμένων σήμαινε πως το Μηχανοκίνητο Πεζικό παρέμενε ο φτωχός συγγενής. Τα Leopard-2A6 HEL θα βρίσκονταν σύντομα μόνα σε μια αντιπαράθεση πολέμου κινήσεων αφού τα Μ-113 δεν θα μπορούσαν να ακολουθήσουν τόσο για λόγους ταχύτητας όσο και ανεπάρκειας θωράκισης. Η αναβάθμιση των τεθωρακισμένων με το Leopard-2 όφειλε να ακολουθηθεί από μια αναβάθμιση των μηχανοκίνητων ταγμάτων από ένα σύγχρονο ΤΟΜΑ ή ΤΟΜΠ. Στο άρθρο εκφράζω την προτίμησή μου στο ΤΟΜΑ αντί του ΤΟΜΠ ως εργαλείο σύγχρονης μάχης. Ένα σύγχρονο ΤΟΜΑ θα άλλαζε πολλά σχέδια και αντιλήψεις στα επιτελεία υπό το φως μάλιστα των μαχών στο Ιράκ (2003), στο Λίβανο (2006), στην Λωρίδα της Γάζας (2007) και στη Συρία (2011-2017).

      Απάντηση
      • T.T.

        κ. Βασιλείου

        κατανοώ τη φιλότιμη προσπάθεια σας να αντιληφθείτε τι συμβαίνει όμως, μοιραία, μόνο όποιος έχει γνώση των σχεδίων και έχει περάσει από το σύστημα εκπαίδευσης του ελληνικού στρατού μπορεί να έχει ολοκληρωμένη άποψη.

        Αυτά που γράφετε δεν νομίζω ότι έχουν και πολύ σχέση με την πραγματικότητα. Το Δ΄ ΣΣ είχε αποστολή να διεξάγει άμυνα περιοχής με έμφαση στη διατήρηση του εδάφους. Ποτέ δεν δόθηκε προτεραιότητα στην επιβράδυνση του αντιπάλου.

        Οι μονάδες αρμάτων εκπαιδεύονταν κατά κύριο λόγο στην εκτόξευση άμεσων αντεπιθέσεων. Δεν είναι τυχαίο ότι όλες οι μεγάλες ασκήσεις Συγκροτήματος Ίλης που διεξήγαγαν οι ταξιαρχίες, και παρακολουθούσαν και οι VIP, ήταν στο αντικείμενο υπέρβαση – αντεπίθεση. Εκπαίδευση σε άλλες μορφές αγώνα γίνονταν αλλά ποτέ δεν αποτελούσε προτεραιότητα. Για παράδειγμα έχω ακούσει για κάποια μεγάλης κλίμακας άσκηση επιβράδυνσης που διεξήχθη κάποτε, αλλά μάλλον ήταν ένα ασυνήθιστο περιστατικό. Η «μάχη του Έβρου» όπως την περιγράφετε δεν αποτέλεσε ποτέ τον υιοθετημένο τρόπο ενεργείας. Η έμφαση των μονάδων αρμάτων, ακόμη και με άρματα πιο παλιά από τα Λεο 1 ή τα Μολφ, ήταν στην εκτόξευση άμεσων αντεπιθέσεων.

        Τα τεθωρακισμένα είναι όπλο δεν είναι σώμα, καλό είναι στο μεγαλύτερο κείμενο που θα γράψετε να το διορθώσετε.

        Δυο λόγια για τη σχεδίαση γιατί ίσως κάποια πράγματα να τα αγνοείτε και να οδηγήστε σε άτοπα συμπεράσματα. Η ΔΙΤ είναι μια διεύθυνση του ΓΕΣ, δεν είναι διοίκηση, δεν σχεδιάζει και δεν έχει την ευθύνη έγκρισης των σχεδίων. Επομένως τα «τεθωρακισμένα» από μόνα τους δεν μπορούν να γίνουν περισσότερα ή λιγότερο επιθετικά.

        Αυτοί που σχεδιάζουν είναι οι σχηματισμοί, με τις οδηγίες των προϊσταμένων τους, στους οποίους υποβάλλουν και το προϊόν της σχεδιάσεως τους προς έγκριση. Έτσι η ταξιαρχία υποβάλλει προς έγκριση το σχέδιο της στη μεραρχία, η μεραρχία στο σώμα, το σώμα στη στρατιά και η στρατιά στο ΓΕΕΘΑ. Το ΓΕΕΘΑ φυσικά δεν θα απαντήσει αν δεν ακούσει και την άποψη του ΓΕΣ που είναι ο σύμβουλος του για τα θέματα ΣΞ.

        Επομένως ακόμη και αν η τάδε ταξιαρχία σκεφτεί κάτι διαφορετικό, πρωτοποριακό ή ότι άλλο αυτό θα περάσει από τις μυλόπετρες μιας ολόκληρης σειράς διοικήσεων και επιτελείων. Άρα το τελικό προϊόν θα παραχθεί από το μέσο όρο της επαγγελματικής ικανότητας και των αντιλήψεων όλων αυτών των ανθρώπων.

        Το αν η έλευση των Λεο-2 άλλαξε σε κάτι τον σχεδιασμό αυτό δεν θα μπορούσα να το απαντήσω. Το αν μπορεί να το ξέρει κάποιος που δεν έχει δει τα σχέδια η απάντηση είναι όχι δεν μπορεί να το ξέρει, γι΄ αυτό και ο αναγνώστης καλό είναι να είναι προσεκτικός σε αυτούς που είναι πολύ βέβαιοι με ότι δεν μπορούν να ξέρουν.

        Το αν μπορεί κανείς να κάνει βάσιμες υποθέσεις για το τι ισχύει, πιστεύω ότι μπορεί αρκεί να έχει κάποιες γνώσεις και να ξέρει που να κοιτάξει. Όλη αυτή η αλυσίδα των ανθρώπων που αναφέρθηκε προηγουμένως που θα παράξει ή θα εγκρίνει τον σχεδιασμό κάπου θα στηριχτεί. Εκεί που θα στηριχτούν, ακόμη και ασυνείδητα, είναι η κοινή στρατιωτική εμπειρία και η κοινή στρατιωτική εκπαίδευση που έχουν, εκεί θα πρέπει να ψάξει και όποιος φιλοδοξεί να καταλάβει τι ισχύει.

        Όπως είπε και ο Μπόυντ: «Άνθρωποι, ιδέες, μηχανήματα με αυτή τη σειρά».

      • manosd73

        Μία αναβάθμιση σε μηχανή – θωράκιση του “Λεωνίδας”…και ένας πύργος όπως αυτός,πόσο κοστίζει πιά??..https://youtu.be/V1-8ArVHdGA (πύργος “πασπαρτού”μπαίνει παντού, παίρνει τα πάντα,αξίζει η επένδυση) και έχεις ένα ΑΞΙΟΠΡΕΠΕΣΤΑΤΟ ΤΟΜΑ σε χαμηλή τιμή…

  2. Giorgos tsagaris

    Eδω δεν ζητησαμε τους πυργους (χωρις καν τα πυροβολα των 20 που τα εχουμε ηδη) απο τα Saurer (Λεωνιδας) που πανε για σκραπ οι Αυστριακοι….

    Απάντηση
  3. eav2

    Αγαπητέ κύριε Τ.Τ.,

    Απαντώ εδώ για ευκολία ανάγνωσης.

    Σκοπός μου ήταν να καταδείξω πως το μηχανοκίνητο πεζικό ζεί και έχει ρόλο να διαδραματίσει στο σύγχρονο πεδίο μάχης. Μάλιστα, ο ρόλος του είναι πολύ σημαντικός και καίριος. Ήθελα επίσης να καταδείξω την εξέλιξη του δόγματος μάχης με τη χρήση μηχανοκίνητων μέσων. Στο σύγχρονο πεδίο, ο πεζός μαχητής υφίσταται σαν άμεσο συστατικό μιας ευρύτερης λύσης που περιλαμβάνει το άρμα μάχης, το ΤΟΜΠ ή ΤΟΜΑ, το πυροβολικό, το μηχανικό μάχης και τις διαβιβάσεις.

    Δεν υπάρχουν “βασιλιάδες” των Όπλων, αφού αυτοί συνετρίβησαν 100 χρόνια πριν, στη Φλάνδρα, στην Καλλίπολη και στο Βερντέν. Αν και ο ρόλος του ελαφρού πεζικού συνεχίζει να υφίσταται, σε έναν συμβατικό πόλεμο είναι αυτοκτονία να σταλεί πεζικό χωρίς μέσα ατομικής προστασίας, χωρίς σύγχρονες επικοινωνίες και χωρίς συστατικά τεθωρακισμένα μεταφοράς. Αυτά τα τελευταία είναι η ουσία του άρθρου κι όχι αν υπάρχει ή όχι δόγμα ανασχέσεως στον Έβρο από το Δ΄ΣΣ ή αν υπάρχει σχέδιο επιθετικής επιστροφής. Φαντάζομαι το καταλαβαίνετε.

    Προσωπικά δεν είμαι επαγγελματίας στρατιωτικός και δεν έχω γνώση των σχεδίων. Έχω γνώση της ιστορίας και αντίληψη της πολιτικής και κατανοώ ότι η επίθεση και η άμυνα είναι τρόποι αντίδρασης σε έναν πόλεμο κι όχι πανάκεια που πρέπει να ακολουθείται με θρησκευτική ευλάβεια (έχεις αμυντικό δόγμα άρα αμύνεσαι, έχεις επιθετικό άρα επιτίθεσαι). Ο πόλεμος είναι ένας αγώνας που μοναδικός σκοπός είναι η νίκη. Θεωρώ εκ των ων ουκ άνευ ότι το επιτελείο έχει εκπονήσει σχέδια τόσο επίθεσης όσο και άμυνας, κι όταν λέω το επιτελείο, το τοποθετώ σε επίπεδο Στρατιάς κι όχι ταξιαρχίας ή μεραρχίας και φυσικά όχι σε επίπεδο υπουργείου, που είναι πολιτικός οργανισμός και κατά συνέπεια άσχετος με το αντικείμενο όσο συμβουλευτική κι αν έχει. Όπως είπα η υστέρηση σε αριθμούς και πιθανώς (!) η στρατηγική αμηχανία ( η αδυναμία να συνταχθούν όλες οι πολιτικές και κρατικές δυνάμεις στη ιδέα ενός πολέμου σε εθνικό επίπεδο με συναυλία των δυνάμεων και μέσων τους ) αναχαίτιζε μέχρι τώρα τα θέλγητρα των επιτελείων να οργανώσουν το επιθετικό κομμάτι των σχεδίων τους. Τα Leopard-2Α6 αποτέλεσαν ένα εργαλείο αλλαγής αυτής της νοοτροπίας αλλά χωρίς ΤΟΜΠ/ΤΟΜΑ, μηχανικό μάχης κλπ, η προσπάθεια ήταν τραγικά λειψή. Στο επόμενο άρθρο θα προσπαθήσω να αναπτύξω τις δυνατότητες που θα αποκτούσαμε αν τα υπόλοιπα όπλα και σώματα αναβαθμίζονταν σε σημείο ανάλογο των τεθωρακισμένων. Τα υπόλοιπα, (και είναι πολλά…) είναι ασφαλώς τμήμα μιας άλλης ανάλυσης.

    Εν κατακλείδι, καλό θα ήταν να φιλοξενούσαμε απόψεις επαγγελματιών-στρατιωτικών που έχουν και καλύτερη κατάρτιση και γνώση των πληροφοριών και σχεδίων αλλά συχνά, το απόρρητο ακυρώνει τέτοιες πρωτοβουλίες από το να διαχύσουν τις γνώσεις τους στο κοινό. Αυτή είναι η Κασσάνδρειος κατάρα της ειδίκευσής τους. Να ξέρουν αλλά να μην μπορούν να μιλήσουν. Ίσως, όμως, από κείμενα σαν κι αυτά να λάμψουν πλευρές που ξεφεύγουν από την αυστηρή οπτική τους.

    Απάντηση
    • T.T.

      Αγαπητέ κ. Βασιλείου,

      Ευχαριστώ για την απάντηση. Όπως το βλέπω εγώ το πράγμα έχει τρεις πλευρές για τις οποίες μπορεί να γράψει κανείς.

      Η πρώτη είναι η περιγραφή των τεχνικών χαρακτηριστικών των διαφόρων οχημάτων. (που ενδιαφέρει και το 99% του κόσμου).
      Η δεύτερη είναι πως πιστεύει κανείς ότι αυτά τα οχήματα πρέπει να χρησιμοποιηθούν. Εδώ ο καθένας μπορεί να αναπτύξει την άποψη του.
      Η τρίτη πλευρά είναι να παρουσιάσει κάποιος τι κάνει ο ΕΣ. Εδώ ή ξέρεις ή δεν ξέρεις. Αν δεν ξέρεις μπορείς να πεις υποθέτω, φαντάζομαι, κλπ. Δεν χρειάζονται πολλές βεβαιότητες. Για παράδειγμα λέτε πάλι τα Λεο-2 αποτέλεσαν…. Που το ξέρετε ότι αποτέλεσαν; Μπορεί και να μην αποτέλεσαν. Γενικά γιατί να φορτωθεί κανείς τη βεβαιότητα για κάτι που κάνουν άλλοι και δεν μπορεί να έχει πρόσβαση σε αυτό.

      Λέτε ότι σκοπός σας είναι να παρουσιαστεί η εξέλιξη του Μ/Κ πολέμου και όχι το πως σκέφτεται να ενεργήσει ο ΕΣ. Εσείς όμως αναφερθήκατε στο τέλος του κειμένου στον ΕΣ, άρα ο πειρασμός να σηκώσουμε την κουρτίνα και να δούμε τι υπάρχει από πίσω είναι μεγάλος.

      Τέλος, και για να μην κουράζω άλλο, το βασικό πρόβλημα σε αυτές τις συζητήσεις δεν είναι το απόρρητο, αφού κανείς δεν πρόκειται να πει κάτι απόρρητο, αλλά η έλλειψη μιας κοινής βάσης γνώσεων και αντιλήψεων από την οποία να μπορούν να αντλούν όλοι οι συνομιλητές.

      Απάντηση
      • Kostas

        Μερικες φορες υπαρχει τεραστια διαφορα στο θεωρητικο και πρακτικο υποβαθρο των σχολιαστων.

        ΤΤ: επι του συγκεκριμενου θεματος ποια θα προτεινες να ειναι η κοινη βαση γνωσεων? τα εγχειριδια του ΕΣ? και αν ναι ποια συγκρεκριμενα.

        ευχαριστω

  4. T.T.

    @Kostas

    Εξαρτάται τι μας ενδιαφέρει από το θέμα.

    Μας ενδιαφέρει ο μηχανοκίνητος πόλεμος γενικώς και αορίστως;
    Μας ενδιαφέρει πως ο καθένας πιστεύει ότι ο ΕΣ θα έπρεπε να διεξάγει Μ/Κ πόλεμο;
    Μας ενδιαφέρει να προσεγγίσουμε όσο μπορούμε από ανοιχτές πηγές πως ο ΕΣ σκέφτεται να διεξάγει Μ/Κ πόλεμο;

    Αν μας ενδιαφέρει το τελευταίο τότε πρέπει να έχουμε υπόψη ότι όποιος αξιωματικός συντάσσει ένα σχέδιο θα πρέπει να μπορεί να το στηρίξει στα βασικά κείμενα για τη διεξαγωγή των επιχειρήσεων του ΕΣ που είναι το ΕΕ 100-1/2008 και ο ΣΚ 30-1/2014.

    Απάντηση
    • κλείτος ο μέλας

      κ.ΤΤ, καταρχήν χρόνια πολλά.Κατα δευτερον στην ιεραρχική σείρα με την οποία διαβιβάζουν τα επιχειρησιακα σχέδια τους οι σχηματισμοί,και λαμβάνουν και διαταγές,Θεωρείτε πλεον οτι με την αναπτυξη της τεχνολογιας και των επικοινωνιών, θα μπορουσαν να καταργηθούν οι μεραρχιες ως σχηματισμός στον ΕΣ, και οι ταξιαρχίες να υπάγονται απευθειας στο ΣΣ?

      Απάντηση
      • T.T.

        κ. Κλείτο, χρόνια πολλά, κάθε υγεία και ευτυχία!

        Υποθέτω ότι μιλάμε για τη Θράκη, αφού στα νησιά έχουμε τις ΑΔΤΕ.

        Στον Έβρο λοιπόν η διαίρεση σε μία νότια, μία κεντρική και μία βόρεια διοίκηση πιστεύω ότι είναι ορθολογική και απαραίτητη.

      • κλείτος ο μέλας

        ακριβώς κ ΤΤ,για το ΔΣΣ αναφέρομαι, αλλά εννοώ να καταργηθούν ο σχηματισμοί επιπέδου μεραρχίας,για διαφορους λόγους, για παράδειγμα 12η ,16η,20η και ο ταξιαρχίες να υπάγονται απευθείας στο ΔΣΣ χωρίς τις μεραρχίες ως ενδιάμεσο σχηματισμό,και οι δτγες να διαβιβάζονται απευθέιας απο το επιτελείο του ΔΣΣ στις ταξιαρχίες και οι πληροφορίες απο τις ταξιαρχιές τουμπαλιν.Θα έχουν αραγε ο ταξιαρχίες από μονες τους την απαραιτητη ισχύ και δυναμη χωρίς τις μεραρχίες ωστε να ανταπεξέλθουν επιχειρησιακά?

        Συγχωρήστε τυχόν λάθη αμάθειας στα οποία μπορεί να έχω υποπέσει.

    • Kostas

      σε ευχαριστω, ειχα κατα νου τα εγχειριδια ” η ΤΘ Ταξιαρχια/ επιλαρχια κλπ που περιγραφουν αυτα τα κλιμακια και τον τροπο που επιχειρουν. Τα ειχα διαβασει πριν απο 12 περιπου χρονια. Εχουν αλλαξει αυτα ή παραμενουν τα ιδια?

      Απάντηση
  5. T.T.

    @Κλείτος ο μέλας

    Η δικιά μου οπτική είναι η εξής. Αν η διαίρεση του Έβρου σε νότιο, κεντρικό και βόρειο τομέα είναι ορθή (που πιστεύω πως είναι) τότε αυτός είναι ο τρόπος που το Δ΄ ΣΣ θα διεξάγει τον αγώνα.

    Κάθε ένας από αυτούς τους τομείς θα πρέπει να είναι και μία διοίκηση. Αν η διοίκηση αυτή ονομαστεί ταξιαρχία, μεραρχία, μπάμπης, μήτσος λίγη σημασία έχει. (Άλλωστε η ταξιαρχία ενός στρατού μπορεί να είναι μεραρχία κάποιου άλλου, κλπ)

    Τώρα προφανώς εσύ μιλάς για το εντελώς συγκεκριμένο. Η ΧΙΙ Μ/Κ ΜΠ και η XVI Μ/Κ ΜΠ πιστεύω ότι έχουν νόημα γιατί ο αγώνας που θα διεξάγουν έχει μία γεωγραφική ενότητα για την περιοχή ευθύνης τους, άρα θα ήταν παράλογο να καταργηθούν.

    Εννοώ ως διοικήσεις. Θα μπορούσαν όμως (αιρετική άποψη) οι μεραρχίες να γίνουν ταξιαρχίες και οι ταξιαρχίες τα τακτικά συγκροτήματα συντάγματος που ήταν. Άλλωστε τι είναι οι ταξιαρχίες μας; Τα παλιά συντάγματα πεζικού, με την ΕΜΑ που έπαιρναν ΥΔ τώρα οργανική, τη μοίρα πυροβολικού ΑΥ τώρα οργανική και τα τμήματα ΜΧ και ΔΒ που κάποτε έπαιρναν από το τάγμα ΜΧ ή ΔΒ τώρα οργανικά. Δηλαδή, τι είχες Γιάννη, τι είχα πάντα.

    Οπότε εγώ θα πρότεινα να κάνουμε τους ταξίαρχους συνταγματάρχες, να ελαφρώσουμε τα επιτελεία αυτών των τακτικών συγκροτημάτων συνταγμάτων από οποιαδήποτε μη επιχειρησιακή λειτουργία (δικαστικές πράξεις, δαπάνες, κλπ, κλπ) και να συγκεντρώσουμε τα assets του πυροβολικού, μηχανικού, κλπ όπως ήταν και πριν στη διοίκηση της μεραρχίας (τομέα).

    Και αν θέλεις μπορούμε να κατεβάσουμε και τις διοικήσεις του βόρειου και νότιου τομέα ένα σκαλί και να τις κάνουμε ταξιαρχίες, δεν θα μας μαλώσει κανένας, οπότε ο σωματάρχης θα διοικεί ταξιάρχους, όπως το επιθυμείς. Έτσι γίνεται, αλλά τώρα, όπως είναι, αν αφαιρέσεις τις διοικήσεις των μεραρχιών το σώμα θα βρεθεί με έναν αστρονομικό αριθμό υφισταμένων, γιατί δεν είναι μόνο οι ταξιαρχίες αλλά και όλες οι μονάδες των μεραρχιών που ανήκουν κατ΄ ευθείαν σε αυτές.

    Απάντηση
    • κλείτος ο μέλας

      Σας ευχαριστώ για την απάντηση κ ΤΤ.
      μετά και την επεξήγηση σας για τη δομή της ταξιαρχίας η οποία μου ήταν κάπως θολή, επιτρέψτε μου μέρες που είναι να σας διηγηθώ και και ένα περιστατικό που επεξηγεί κάπως το ομιχλώδες τοπίο που με διακατέχει.το μακρυνό πλέον 2011 καθως έιχα υπηρεσία με ένα ταγματάρχη έγω πλεον εφ ανθλγος, σημειοτέον ο ταγματάρχης ηταν αριστος αξιωματικος διαμάντι που λεμε,εγω αυδμ αυτος εας του είπα κ ταγματάρχα καλά ο λόχος η μοίρα ή το τάγμα κτλ αλλά για τους σχηματισμούς και τα αλλά οπλα δεν ξέρουμε την τύφλα μας,αυτός ηταν 3ο επιτελικο οποτε του λέω μηπως να πάρω κανα κανονισμο μπας και μάθω τιποτα και με λέει,
      ηδη πολλά ξέρεις δεν χρειαζεται να μάθεις περισσότερα αλλωστε τα καθήκοντα σου περιορίζονται στο λόχο.Εστω εγκυκλοπαιδικά του λεω ετσι , να ξέρω για συνεργασία των διαφορων οπλων του στρατού,τακτικές ,δυναμη που εχει ο κάθε σχηματισμός ή είχα απορίες για τθ και πυροβολικό,γιατι μονάδα εντάξη είχαμε μάθει και με λέει τότε μια μυθική απάντηση που λέω να αποφύγω να τη παραθέσω.
      καληνύχτα σας.

      Απάντηση
      • T.T.

        Κι εγώ σ΄ ευχαριστώ για τον διάλογο. Μακάρι ο στρατός να είχε καλύτερη επαφή με όλον αυτόν τον κόσμο που πραγματικά τον αγαπάει κι ενδιαφέρεται.

  6. Τ.Δ

    Oι αναλύσεις ,στρατηγικής σκέψης ,αλλα και συμπεριφοράς υλικών ,(ειδικά αυτών που έχουν χρησιμοποιηθεί σε συγκρούσεις και υπάρχει διαρροή αναφορών αξιολόγησης,η δημόσιο υλικό κινηματογράφησης στο πεδίο της μάχης )
    είναι χρήσιμες ,αλλά δεν μπορούν να απαντήσουν στη συμπεριφορά του ανθρώπινου παράγοντα στη μάχη.Για αυτό πάντα αφήνουν ένα σημαντικό βαθμό αβεβαιότητας.έκβασης.Το δικό μου ένστικτο είναι ότι σε μια ελληνοτουρκική σύγκρουση (προσωπικά΄τη θεωρώ απίθανη ,με μόνη περίπτωση της κήρυξη ΑΟΖ ,ΕΙΔΙΚΑ ΣΤΗ ΠΕΡΙΟΧΉ ΤΟΥ Καστελόριζου )) .η ελληνική πλευρά θα είναι επιθετική με πάσα ισχύ που διαθέτει.και στα τρία πεδία (χερσαίο,αεροπορικό ,ναυτικό).Το ίδιο πιστεύουν και οι γείτονες,για αυτό προσπαθούν να στήσουν μια σοβαρή αεράμυνα περιοχής.(s-400),προσπαθούν να αντιμετωπίσουν την Ελληνικής αεροπορίας με υιοθέτηση εξωτικήςς και πανάκριβης τεχνολογίας (F-35).Oμολογία ότι με τα ίδια όπλα απλά δεν μπορούν παρόλο την ύπαρξη των μεγαλύτερους αριθμών )ή το ρίσκο παραμένει μεγάλο .για αυτούς.Εμείς βέβαια συνηθίζουμε να υποβαθμίζουμε .τις δυνατότητες και να τρωγόμαστε μεταξύ μας(χαρακτηριστικό φυλετικό) ,υπάρχει ακόμη ενα ισχυρό Lobby που κατακρεούργησε τα δημόσια οικονομικά στο όνομα της ιερής Εθνικής Ασφάλειας.Και είναι χαρακτηριστικό ένα λογοπαίγνιο που λένε στις ομάδες των αντιαρματικών πυραύλων της πρώτης γραμμής..Το θέμα είναι πιο θα φοβηθεί πρώτος μετα τις πρώτες απώλειες και θα κάνει πίσω .Human Factor πάνω από όλα…O μεγάλος άγνωστος Χ…

    Απάντηση
  7. Theognostos

    @TT
    Χρονια Πολλα
    Συμφωννω με τα γραφομενα σου
    Θα σταθω λιγο στο σημειο

    “Αυτοί που σχεδιάζουν είναι οι σχηματισμοί, με τις οδηγίες των προϊσταμένων τους, στους οποίους υποβάλλουν και το προϊόν της σχεδιάσεως τους προς έγκριση. Έτσι η ταξιαρχία υποβάλλει προς έγκριση το σχέδιο της στη μεραρχία, η μεραρχία στο σώμα, το σώμα στη στρατιά και η στρατιά στο ΓΕΕΘΑ. Το ΓΕΕΘΑ φυσικά δεν θα απαντήσει αν δεν ακούσει και την άποψη του ΓΕΣ που είναι ο σύμβουλος του για τα θέματα ΣΞ.”

    Σιγουρα αυτη η διαδικασια υπαρχει και εγκρισεις προ-υπαρχοντες βασει κανονων εμπλοκης. Διαφορα σεναρια απο την επιθετικη ενεργεια της Τουρκιας εχουν αναλυθει και οι καταλληλες απαντησεις εχουν προετοιμαστει.

    Ομως ποσος χρονος χρειαζεται για ολη αυτην την διαδηκασια σε καιρο πολεμου;

    Απάντηση
    • T.D

      Σε καιρό πολέμου οι υπαρχουσες μονάδες θα βγούν απο τις υποδομές ειρήνης και θα αναπτυχθούν στη πολεμική διάταξη ,με την εφαρμογή καποιου υπαρχοντος σχεδίου,η με τροποποίηση του.συμφωνα με στοιχεία που συλλέγονται την τελευτάια στιγμή.Νομίζω ότι την ευθύνη στη περιοχή του Εβρου θα την έχει το επιτελείο της 4η Στρατιας.Αυτο θα διανείμει ρόλους και στόχους.στα επιτελεία των μονάδων ευθυνης του.Δεν νομίζω οτι το ΓΕΕΘΑ που θα ενημερωνεται σε σχεδον πραγματικό χρόνο.θα παρακαμψει το επιτελείο της Στρατιάς .σε θέματα διαταξης και επιμέρους κινήσεων.στο πεδίο της μάχης .Ρόλο θα έχει σε κομβικές αποφάσεις όπως γενική υποχώρηση -(πχ 100 χιλιομετρα πιο πίσω αν τα πραγματα πανε στραβά ) ,η εξαπόλυση γενικής αντεπίθεσης σε τουρκικό έδαφος.Την εισήγηση για τετοια θέματα θα την κάνει η Ξάνθη ώς πρός τις επιλογές που διαθετουν οι δυναμεις της στηνη περιοχή.Κανόνες εμπλοκής μετα την αρχή μιας σύρραξης εννοείται ότι είναι όλοι έλευθεροι..Να προσθέσω ότι το υπαρχον σύστημα επικοινωνιών,δίνει την δυνατότητα σε πραγματικό χρονο σε παράλληλη διάταξη να βλέπουν όλες οι βαθμίδες τι συμβάινει.Μπορεί δηλ να συνομιλούν ταυτοχρονα ,όλοι σαν να είναι σε ένα τραπέζι σχεδιασμού.

      Απάντηση
      • Kostas

        Νομίζω μπερδεύεις το Δ ΣΣ με μια ανύπαρκτη 4η στρατιά.

    • T.T.

      @Theognostos

      Χρόνια πολλά, με υγεία και ευτυχία!

      Να διευκρινίσω το εξής, την προσοχή μου στο άρθρο την τράβηξε η φράση του eav2, στο τέλος του άρθρου, ότι:

      Α) Τα Λεο-2 Χελ έφεραν επανάσταση στη νοοτροπία των τεθωρακισμένων
      Β) Ότι το σώμα των τεθωρακισμένων πέρασε σε επιθετικά σενάρια από τον ανταρτοπόλεμο αρμάτων

      Επειδή και οι δύο αυτοί ισχυρισμοί είναι εκπληκτικοί υπέθετα ότι υπάρχουν κάποια στοιχεία για να τους στηρίξουν. Διαπίστωσα ότι δεν υπάρχει τίποτα, οπότε η καρδιά μου γύρισε στη θέση της.

      Η πολύ αδρή αναφορά στη διαδικασία σχεδίασης στην ειρήνη έγινε για δύο λόγους.

      Πρώτον για να δείξω ότι τα τεθωρακισμένα δεν μπορούν να περάσουν σε επιθετικά ή άλλα σενάρια γιατί η ΔΙΤ δεν σχεδιάζει και
      Δεύτερον για να επισημάνω ότι ο τρόπος που θα ενεργήσει ο στρατός είναι μία διαδικασία που εμπλέκει τελικά πολύ κόσμο, από όλα τα όπλα και σώματα, σε όλη την κλίμακα της ιεραρχίας. Δεν υπάρχει κάποιος πόλεμος που τον κάνουν τα τεθωρακισμένα, άλλος που τον κάνει το πεζικό, άλλος το πυροβολικό, κλπ, κλπ.

      Οι κανόνες εμπλοκής αφορούν οδηγίες για τη χρήση των όπλων στην ειρηνική περίοδο και δεν αφορούν πολεμικές επιχειρήσεις.

      Προφανώς οι διάφοροι κρίκοι της αλυσίδας της ιεραρχίας μιλάνε μεταξύ τους στον πόλεμο όπως μιλάνε και στην ειρήνη. Ο χρόνος που χρειάζεται είναι όσος χρόνος χρειάζεται.

      Απάντηση
  8. Nikos

    Αυτοί που σχεδιάζουν είναι οι σχηματισμοί, με τις οδηγίες των προϊσταμένων τους, στους οποίους υποβάλλουν και το προϊόν της σχεδιάσεως τους προς έγκριση. Έτσι η ταξιαρχία υποβάλλει προς έγκριση το σχέδιο της στη μεραρχία, η μεραρχία στο σώμα, το σώμα στη στρατιά και η στρατιά στο ΓΕΕΘΑ. Το ΓΕΕΘΑ φυσικά δεν θα απαντήσει αν δεν ακούσει και την άποψη του ΓΕΣ που είναι ο σύμβουλος του για τα θέματα ΣΞ.

    Πολύ δαιδαλώδες και χρονοβόρο το σύστημα λήψης αποφάσεων.
    Τι μου θυμίζει? Εχουν την τιμητική τους την ερχόμενη Τρίτη!

    Απάντηση

ΔΕΝ επιτρέπονται απαξιωτικοί και υβριστικοί χαρακτηρισμοί εναντίον στελεχών των Ενόπλων Δυνάμεων και των Σωμάτων Ασφαλείας. Υποβάλλοντας το σχόλιο σου επιβεβαιώνεις ότι έχεις διαβάσει και αποδεχθεί τους όρους χρήσης και σχολιασμού του ιστοτόπου. Η ευθύνη των σχολίων (αστική και ποινική) βαρύνει τους σχολιαστές. Οι απόψεις που εκφράζονται δεν αντιπροσωπεύουν εκείνες της "Προέλασης" και δεν πρέπει να εκλαμβάνονται ως τέτοιες.

Σχολιάστε

Αυτός ο ιστότοπος χρησιμοποιεί το Akismet για να μειώσει τα ανεπιθύμητα σχόλια. Μάθετε πώς υφίστανται επεξεργασία τα δεδομένα των σχολίων σας.

Αρέσει σε %d bloggers: