Στο πλαίσιο της έντονης συζήτησης σχετικά με την βιωσιμότητα των βαρέων τεθωρακισμένων του Ηνωμένου Βασιλείου, η απώλεια 42 αρμάτων T-72 της Αρμενίας από τις Αζερικές δυνάμεις στο Αρτσάχ απαιτεί περαιτέρω ανάλυση.

Παρά τις βαριές απώλειες τεθωρακισμένων της Αρμενίας, τα σημαντικά διδάγματα από τα βίντεο που αποδέσμευσε το Αζερμπαϊτζάν στο διαδίκτυο δεν αφορούν τα τεθωρακισμένα. Αντιθέτως, αντικατοπτρίζουν πώς η μεγάλη συγκέντρωση αισθητήρων μέσα στο πεδίο της μάχης μεταβάλει την ισορροπία στις πολεμικές επιχειρήσεις των συνδυασμένων όπλων.

Πριν ασχοληθούμε με αυτό, πρέπει πρώτα να αμφισβητηθούν κάποιοι μύθοι. Υπάρχει μια τάση από τους Δυτικούς στρατιωτικούς να απορρίπτουν αυτό που μπορούμε να διδαχθούμε από αυτά τα επεισόδια επειδή τα βίντεο προβάλλουν τις χαμηλές επαγγελματικές δεξιότητες που επιδεικνύουν οι Αρμένιοι Στρατιώτες. Αυτή η τάση είναι λανθασμένη για πολλούς λόγους. Συνήθως τα αποσπασματικά βίντεο δείχνουν κινούμενα τεθωρακισμένα, όταν η διατήρηση της απόκρυψης τους είναι ανέφικτή, το οποίο θα πράξουν εξίσου οι Δυτικές δυνάμεις αν αυτό θα μπορούσε να επηρεάσει το αποτέλεσμα των μαχών. Επίσης, τα βίντεο έχουν επιλεχθεί ως δείγματα των Αζερικών επιτυχιών. Ωστόσο, υπάρχουν πραγματικά πολλά στοιχεία για τις προετοιμασμένες, έτοιμες, σκαμμένες και παραλλαγμένες θέσεις, τα εγκατεστημένα ομοιώματα των Αρμενίων, εκ των οποίων τουλάχιστον δύο χτυπήθηκαν από τις Αζερικές δυνάμεις.

Επιπλέον, η αποδέσμευση αυτών των στοιχείων καταδεικνύει την έλλειψη κατανόησης στο πόσα γυμνά έχουν γίνει τα σύγχρονα πεδία των μαχών. Είναι απολύτως λογικό, στην σύγκρουση με έναν ισότιμο αντίπαλο να αναμένουμε το πεδίο της μάχης να σαρώνεται από ραντάρ κατάδειξης κινούμενων επίγειων στόχων (GMTI), με τακτικές μονάδες ικανές να σαρώνουν το έδαφος από απόσταση 150 χλμ. Νύχτα ή ημέρα, ασυνήθιστες κινήσεις στο έδαφος, συντονισμένες αποστάσεις μεταξύ μέσων και αποφυγή κίνησης επι πολιτικών δρομολογίων, όλα αυτά καθιστούν τα στρατιωτικά οχήματα ευκόλως αναγνωρίσιμους στόχους στους άριστα εκπαιδευμένους χειριστές.

Ένα περαιτέρω επίπεδο εγγυήτερου ελέγχου θα έρθει από τις μονάδες ηλεκτρονικού πολέμου. Η εξάρτηση των Δυτικών επιχειρήσεων στις ραδιοεπικοινωνίες είναι μια συνήθεια που δύσκολα αποβάλλεται, ειδικά λόγω των αυστηρών κανονισμών ασφαλείας κατά τις ασκήσεις. Οι Δυτικές δυνάμεις τείνουν να αφήνουν πίσω τους έναν ενδεικτικό χάρτη ηλεκτρονικών υπογραφών ώστε αργότερα να τον αναλύσει ο αντίπαλος τους. Συνήθως, ακόμα κι οι κρούσεις διμοιριών Πεζικού έχουν μεγάλες ανταλλαγές στοιχείων μέσα σε ένα δίκτυο Λόχου. Για έναν ικανό αντίπαλο αυτές οι υπογραφές προσφέρουν ακόμα ένα ισχυρό εργαλείο για την χαρτογράφηση των κινήσεων των Δυτικών δυνάμεων.

Αυτές οι τεχνικές υπηρεσίες πληροφοριών, επιτήρησης, απόκτησης στόχου και αναγνώρισης (ISTAR) μεγάλης απόστασης είναι απίθανο να παρέχουν λύσεις ποιοτικής παρακολούθησης, εκτός αν ο αντίπαλος σκοπεύει να προκαλέσει κορεσμό σε μια μεγάλη περιοχή. Είναι η απειλή της στοχοποίησης μιας ολόκληρης περιοχής που οδήγησε το Ηνωμένο Βασίλειο να πειραματιστεί με το σχέδιο  STRIKE στους διασκορπισμένους ελιγμούς, καθιστώντας ασύμφορο τον κορεσμό μεγάλων περιοχών. Αλλά αυτές οι τεχνικές θα μπορούν κάλλιστα να χρησιμοποιηθούν για την ταυτοποίηση περιοχών ενδιαφέροντος ώστε να ιεραρχηθεί η κατανομή των UAV και λοιπών φορέων ηλεκτροοπτικών αισθητήρων.

Η πεποίθηση ότι τα δίχτυα απόκρυψης αλλά και η παράλλαξη θα αποκρύψουν τα οχήματα από τον εντοπισμό είναι μάλλον μια πολλή αισιόδοξη έννοια. Η διάδοση των καμερών θερμικής και υπέρυθρης παρατήρησης καθιστά δυσκολότερη την απόκρυψη – νύχτας ή ημέρας – και ακόμη και τα οχήματα που είναι καλυμμένα με υλικά μείωσης θερμικού ίχνους μπορούν να εντοπιστούν από το προσωπικό που απομακρύνεται από την κάλυψη για να ουρήσει η για κάποια άλλη παρόμοια, ανθρώπινη, ανάγκη. Κάτι πιο σημαντικό, κάποια ίχνη δεν αποκρύπτονται εύκολα. Η καλύτερη απόδειξη οτι τα τεθωρακισμένα δεν μπορούν να καλυφτούν είναι ότι, στις ασκήσεις, τα Δυτικά ερπυστριοφόρα οχήματα αγωνίζονται να αποφύγουν την παρατήρηση των φιλικών UAV, το οποίο, άμεσα, μπορεί να εντοπίσει τα ίχνη στο έδαφος μέχρι την τομή όπου κρύβεται το όχημα.

Από τα άνωθεν εξάγεται το συμπέρασμα ότι οι μέρες των αρμάτων μάχης είναι μετρημένες, ωστόσο, αυτό είναι ένα μεγάλο λάθος. Από τα βίντεο στο Αρτσάχ συμπεραίνεται ότι τα αθωράκιστα οχήματα και το πεζικό δεν ανταπεξέρχονται καλύτερα, ακόμη και αυτά που βρίσκονται μέσα σε ορύγματα και που είναι καλυμμένα με δίχτυα παραλλαγής. Πράγματι, η έλλειψη προστασίας σημαίνει ότι πιθανόν η κατάσταση θα χειροτερεύσει αφότου πλέον υπάρχουν περισσότεροι τύποι πυρομαχικών που μπορούν να τους καταστρέψουν που είναι ελαφρύτερα και πιο εύκολα στην χρήση τους.

Εκτός από την τρωτότητα των άλλων τύπων οχημάτων, η πρόκληση συνεχόμενης φθοράς σ’ έναν αντίπαλο που πλησιάζει δεν αλλάζει το γεγονός ότι οι χερσαίες επιχειρήσεις αφορούν την κατάληψη και κατοχή εδάφους, και ότι στο τέλος το έδαφος θα πρέπει να κατακτηθεί. Από την στιγμή που θα εκτοξευτεί μια επίθεση σε αμυντικές θέσεις, τα τεθωρακισμένα παραμένουν τα κρίσιμα στοιχεία για την γρήγορη επιτυχία όμως με αποδεκτές απώλειες. Η πρόκληση είναι να φέρεις έναν σχηματισμό συνδυασμένων όπλων σε απόσταση βολής χωρίς να έχει υποστεί βαριές απώλειες πριν εισέλθει στην ζώνη άμεσων πυρών. Η Αρμενία, για παράδειγμα, έχει χάσει αντίστοιχο αριθμό αρμάτων που είναι πάνω από το ένα τρίτο του οπλοστασίου τεθωρακισμένων του Ηνωμένου Βασίλειου.

Τα διδάγματα είναι σημαντικά. Οι βαριοί σχηματισμοί πιθανότατα θα διασκορπιστούν για να αποφύγουν την προσβολή τους από τα πυρομαχικά περιοχής. Αυτό καθιστά την προστασία τους από τα UAV και τις αεροπορικές επιθέσεις εξαιρετικά δύσκολη, απαιτεί την ενσωμάτωση αεραμυνών μικρού βεληνεκούς (SHORAD) εντός όλων των τακτικών μονάδων μαζί με ικανότητες ηλεκτρονικού πολέμου (EW) -συγκεκριμένα ηλεκτρονικών επιθέσεων. Αυτό σημαίνει την μετάβαση από την απόκρυψη προς τις θωρακίσεις των οχημάτων, που μπορούν να εκκαθαρίσουν τα εχθρικά στοιχεία ISTAR στο πεδίο μάχης. Ωστόσο, από την στιγμή που για την ανίχνευση και την προσβολή των UAV θα απαιτηθούν ραντάρ – ειδικά την νύχτα-  αυτό δεν αποτρέπει τον εντοπισμό τους, προϋποθέτει και ότι τα εχθρικά μέσα EW θα διαθέτουν τρόπους να ανιχνεύσουν τις εκπομπές.

Επομένως, απαιτείται μια ευρύτερη αλλαγή στη νοοτροπία των τακτικών ελιγμών των συνδυασμένων όπλων. Η πρόκληση φθοράς εναντίον των εχθρικών ISTAR πρέπει να θεωρείται προτεραιότητα στην απομείωση της εικόνας των εχθρικών αισθητήρων σε σημείο που θα δυσκολεύονται να ξεχωρίσουν τα ομοιώματα από τους αληθινούς στόχους. Για την προστασία των δυνάμεων καθώς θα προελαύνουν με σκοπό την λήψη επαφής με τον εχθρό θα απαιτηθεί η παραπλάνηση, ο κορεσμός του ηλεκτρομαγνητικού φάσματος και άλλα ενεργητικά παρά παθητικά μέσα. Πολλές παραδοσιακές τακτικές και δυνατότητες, από την στιγμή που θα επιτευχθεί η επαφή με τον εχθρό, θα συνεχίσουν να είναι σε ισχύ.

Μια σημαντική δυσκολία που πρέπει να αντιμετωπιστεί είναι στο πως θα γίνει η μετάβαση από την προσέγγιση της διασποράς στην συγκεντρωτική επίθεση, αφότου στους χώρους τάξης θα υπάρχει σημαντική έκθεση στα πυρά πυροβολικού, τα αντιαρματικά καθοδηγούμενα όπλα και άλλες απειλές. Αυτός είναι ο βασικός τομέας εστίασης στην εξέλιξη των ισχυρών τακτικών.

Οι δυσκολίες όπως η εν λογω μετάβαση – η κατανόηση της ισορροπίας των σημαντικών δυνατοτήτων στις μελλοντικές επιχειρήσεις συνδυασμένων όπλων – πρέπει να προχωρήσουν πέρα από τις διαπιστώσεις στο πως θα τυφλωθούν οι αισθητήρες του εχθρού. Πρέπει επίσης να σκιαγραφηθεί ο τρόπος για πως θα αντιστραφεί ο τρόπος σκέψης και να επιβληθούν στον εχθρό παρόμοιες δυσκολίες. Εδώ ειναι τα πιο δύσκολα δομικά ερωτήματα που πρέπει να επιλυθούν. Ο βρετανικός Στρατός είχε σκοπό να καταργήσει το 32º Βασιλικό Σύνταγμα Πυροβολικού, υπεύθυνο για την ανάπτυξη τακτικών UAV, επειδή έκρινε ότι τα UAV έπρεπε να γίνουν οργανικά στοιχεία σε όλο το Στρατό. Παρ’ολα αυτά, υπάρχει ο κίνδυνος ότι αυτό θα περιόριζε τα UAV ως έναν βοηθητικό παράγοντα σε αυτό που εκτελούν ήδη τα Συντάγματα. Λόγω της έλλειψης κέντρων αριστείας που προκαλούν την σκέψη, την εξέλιξη νέων τακτικών και την ενημέρωση των άλλων μονάδων σχετικά με τις συνέπειες, είναι ένα πρόβλημα, το οποίο τελικά οδήγησε τα Συντάγματα να παραμείνουν ενεργά. Την ίδια στιγμή, η διατήρηση των UAV ως μια ικανότητα ενσωματωμένη μέσα σε ολόκληρο τον Στρατό υπόσχεται την προώθηση της ανάπτυξης των συνδυασμένων όπλων. Παρόμοιες δυσκολίες ίσως να τεθούν σχετικά με τα συστήματα αντιμετώπισης UAV και EW. Πρέπει να ομαδοποιηθούν σε κλιμάκια ή να προσκολληθούν οργανικά στα στοιχεία ελιγμού; Αν εφαρμοστεί το τελευταίο, πως θα μπορέσουν οι βρετανικές Δυνάμεις να αποφύγουν τις αδερφοκτονίες στο ηλεκτρομαγνητικό φάσμα;

Οι απαντήσεις σε αυτά τα ερωτήματα μπορούν να βρεθούν μόνο μέσω των πειραμάτων. Κατά την έννοια αυτή και ενόσω η σύγκρουση στο Αρτσάχ επισημαίνει ορισμένες βασικές ελλείψεις στις βρετανικές δυνάμεις – SHORAD, EW, UAV – η απάντηση δε μπορεί να αποτελείται από μια σειρά διμερών ανταλλαγών μεταξύ πλατφορμών. Αντ αυτού, διεισδύει σε βάθος σε αυτό που ο Αρχηγός Γενικού Επιτελείου, Στρατηγός Σιρ Μαρκ Κάρλετον-Σμιθ, τόνισε στην πρόσφατη ομιλία του σχετικά με την Ολοκληρωμένη Επισκόπηση: Ο βρετανικός Στρατός πρέπει να δημιουργήσει μια δύναμη που θα είναι κατάλληλη για τις μελλοντικές πολεμικές επιχειρήσεις.

Dr Jack Watling
Ημερομηνία δημοσίευσης του πρωτότυπου κειμένου: Τρίτη, 6 Οκτωβρίου 2020.

Πηγή: rusi.org

ΔΕΝ επιτρέπονται απαξιωτικοί και υβριστικοί χαρακτηρισμοί εναντίον στελεχών των Ενόπλων Δυνάμεων και των Σωμάτων Ασφαλείας. Υποβάλλοντας το σχόλιο σου επιβεβαιώνεις ότι έχεις διαβάσει και αποδεχθεί τους όρους χρήσης και σχολιασμού του ιστοτόπου. Η ευθύνη των σχολίων (αστική και ποινική) βαρύνει τους σχολιαστές. Οι απόψεις που εκφράζονται δεν αντιπροσωπεύουν εκείνες της "Προέλασης" και δεν πρέπει να εκλαμβάνονται ως τέτοιες.

Σχολιάστε

Αυτός ο ιστότοπος χρησιμοποιεί το Akismet για να μειώσει τα ανεπιθύμητα σχόλια. Μάθετε πώς υφίστανται επεξεργασία τα δεδομένα των σχολίων σας.

Αρέσει σε %d bloggers: