ΗΠΑ: Η Αεροπορία, το ABMS και το Kill Web

F-35A της Αεροπορίας των ΗΠΑ | Φωτ. Senior Airman Erica Webster

Ως στιγμής, έχουμε καλύψει τα προγράμματα του Στρατού (IBCS), του Ναυτικού (CEC) και της Διαστημικής Δύναμης (SF-ABMS). Οπότε τώρα είναι η στιγμή για να εξερευνήσουμε τι κάνει η Αεροπορία των ΗΠΑ για να ενταχθεί στο Kill Web. Το Kill Web είναι μια πολυχωρική έννοια επιχειρήσεων που συνδέει άρρηκτα όλους τους χώρους επιχειρήσεων (ξηρά, θάλασσα, υποβρυχίως, αέρας, διάστημα, κυβερνοχώρος, ηλεκτρομαγνητικό φάσμα) με τις Ένοπλες Δυνάμεις των ΗΠΑ (Στρατός, Ναυτικό, Πεζοναύτες, Αεροπορία, Διαστημική Δύναμη). Η κύρια προσπάθεια της ονομάζεται ABMS (Advanced Battle Management System), που επιδιώκει να συνδέσει μαζί όλα τα αεροσκάφη, όπλα και αισθητήρες της σε ένα τακτικό πολυγωνικό δίκτυο όπου μπορούν να μιλήσουν το ένα με το άλλο σε πραγματικό χρόνο. Ίσως ο καλύτερος τρόπος για να παρουσιάσεις αυτήν την πληροφορία είναι να την συγκρίνεις με το τί πράττουν οι άλλες υπηρεσίες. Αυτό ίσως να είναι πιο κατατοπιστικό.

Όπως το Ναυτικό και τα πλοία του, όλα αυτά τα χρόνια η Αεροπορία αγοράζει αεροπλάνα και όπλα τα οποία έχουν σχεδιαστεί να μην «μιλάνε» μεταξύ τους. Ενώ το Ναυτικό διαθέτει χώρο στα πλοία του για να συνδέσει ακόμη ένα κυτίο ώστε να επικοινωνεί μέσα σε ένα κοινό τακτικό δίκτυο, ίσως να μην διαθέτει τον χώρο για νέες συστοιχίες κεραιών στον ιστό. Τα αεροπλάνα και όπλα της Αεροπορίας διαθέτουν αυστηρούς περιορισμούς στο μέγεθος, το βάρος και την ισχύ (SWaP) για ένα ακόμη κυτίο ηλεκτρονικών και κεραιών που πρέπει να «φυτευτεί» κάπου μέσα στην άτρακτο. Το Ναυτικό διαθέτει περίπου 500 ενεργά πλοίο που το καθένα κοστίζει δισεκατομμύρια δολάρια και είναι σχεδιασμένα για λειτουργούν περίπου 30 με 35 χρόνια. Η Αεροπορία των ΗΠΑ διαθέτει περίπου 5200 ενεργά αεροπλάνα που κοστίζουν περίπου ένα εκατομμύριο δολάρια το καθένα, σχεδιασμένα να λειτουργούν 30 με 40 χρόνια. Παρεμπιπτόντως, το βομβαρδιστικό B-52 πετάει για περισσότερα από 65 χρόνια.

Σε αυτό το σημείο, για την αποσαφήνιση του θέματος, ας πάρουμε ένα συγκεκριμένο παράδειγμα. Το μαχητικό αεροπλάνο F-22 δεν μπορεί να διαμοιραστεί εικόνες ραντάρ και στοιχεία στόχευσης με το νεότερο F-35. Οι υπολογιστές του F-22 είναι παλιότεροι και το λογισμικό έχει περίπλοκο κώδικα [δύσκολα τροποποιείται, αναβαθμίζεται και συντηρείται χωρίς τη δημιουργία σφαλμάτων (bugs)]. Οι υπολογιστές του F-35 και ο κώδικάς του είναι πιο δομοστοιχειωτός (παρόμοιος με τις εφαρμογές στο κινητό τηλέφωνο σας). Αυτό σημαίνει, κατά τις μάχες, ένα τρίτο αεροσκάφος, με ένα μαύρο κουτί, πρέπει να πετάει δίπλα στα F-22 και τα F-35 και να μεταφράζει τα μηνύματα MADL (Multifunction Advanced Data Link) των F-35 στα μηνύματα IFDL (Intra-flight Data Link) των F-22 και αντίστροφα. Το έκαναν αυτό το 2021 στο Project Hydra χρησιμοποιώντας ένα U-2 ως το τρίτο αεροσκάφος που μετέφερε το κυτίο μετάφρασης και τις κεραίες.

Ας δούμε μια δυσχέρεια διαμοιρασμού ανάμεσα στο Ναυτικό και την Αεροπορία. Στις τελευταίες προτάσεις του Ναυτικού, η υπηρεσία σχεδιάζει να αποσύρει 24 παλιά πλοία εντός του 2023 (πέντε καταδρομικά, δυο υποβρύχια, εννιά πλοία κλάσης Freedom, τέσσερα πλοία διοίκησης αποβάσεων, δυο πλοία μετεπιβίβασης-νεωδόχος και δύο πετρελαιοφόρα πλοία). Η Αεροπορία αποδέσμευσε τα σχέδια της για να αποσύρει το 2023 και το 2024 περίπου 250 παλιά αεροπλάνα [21 A-10 Warthogs, 33 F-22s, 15 αεροπορικά ραντάρ (AWACS), 12 αεροπλάνα E-8 Joint Stars ISR (πληροφοριών, επιτήρησης και αναγνώρισης), 12 μεταφορικά αεροπλάνα C-130, μερικά εκπαιδευτικά αεριωθούμενα T-1, 13 κηροζινοφόρα αεροπλάνα KC-135 και 100 μη επανδρωμένα αεροπλάνα MQ-9 Reaper]. Και οι δύο στρατιωτικές υπηρεσίες λένε ότι τα χρήματα για την αναβάθμιση και συντήρηση αυτών των παλιότερων πλατφορμών θα δαπανηθούν με καλύτερο τρόπο σε νέες και πιο ικανές πλατφόρμες.

Το Κογκρέσο δεν είναι καθόλου ευχαριστημένο με τα σχέδια παροπλισμού των υπηρεσιών, ανησυχεί ότι ίσως να δημιουργηθεί ένα κενό δυνατοτήτων σε μια βραχυπρόθεσμη στρατιωτική σύγκρουση. Το 2021, η Αεροπορία απέσυρε από την ενεργό υπηρεσία 17 παλιά βομβαρδιστικά B-1 αφήνοντας μόνο 45 στον στόλο της μέχρι το νέο βομβαρδιστικό B-21 να είναι έτοιμο. Δεν είναι ξεκάθαρο στο Κογκρέσο ποσό γρηγορά θα μπορούν να ενταχθούν σε υπηρεσία οι νέες πλατφόρμες και πόσο ελαττωματικές μπορεί να είναι. Οι καταστροφικές εμπειρίες του Ναυτικού με τα πλοία LCS, το αντιτορπιλικό Zumwalt και το αεροπλανοφόρο USS Ford τους κάνει πολύ επιφυλακτικούς. Το F-35 της Αεροπορίας είχε επίσης πολλά «παιδικά» προβλήματα όταν εισήλθε για πρώτη φορά στην ενεργό υπηρεσία το 2015.

Αν η Αεροπορία δεν αποσύρει όλα αυτά τα αεροπλάνα όπως έχει προγραμματιστεί, ας δούμε τι θα αντικαταστήσουν με τι. Για τα μαχητικά αεροσκάφη, η στρατηγική ονομάζεται «4+1». Επί του παρόντος μέσα στον στόλο της διαθέτει εφτά ενεργές πολεμικές πλατφόρμες, οπότε το 4+1 θα τα μειώσει σε έναν στόλο F-35, F-15EX (φορτηγά βομβών), κάποιων αναβαθμισμένων F-16 και το νέο εξελιγμένο μαχητικό αεροσκάφος 6G επομένης γενιάς αεροπορικής υπεροχής (NGAD ή Next Generation Air Dominance). To «συν 1» θα διατηρήσει μερικά αεροσκάφη A-10 σε υπηρεσία για εγγύς αεροπορική υποστήριξη (CAS) στους Στρατιώτες του Στρατού στο έδαφος. Προφανώς, το NGAD θα αντικαταστήσει το F-22 στον στόλο της Αεροπορίας. Μέχρι τότε, η Αεροπορία σχεδιάζει να αυξήσει τον στόλο των F-35 στα 1763 αεροπλάνα.

Για τα βομβαρδιστικά μεγάλης εμβέλειας, το σχέδιο είναι η αναβάθμιση των περίπου 80 B-52 (για άλλη μια φορά), να συντηρήσει και να αναβαθμίσει τα 20 βομβαρδιστικά B-2 του στόλου και να κρατήσει ενεργά τα υπόλοιπα 45 βομβαρδιστικά B-1 μέχρι τα νέα εξελιγμένα βομβαρδιστικά αρχίσουν να εισέρχονται στην ενεργό υπηρεσία. Τα νέα μεταφορικά και κηροζινοφόρα αεροπλάνα δεν είναι τόσο ενδιαφέροντα, οπότε ο αντικαταστάτης του E-3 AWACS θα είναι το E-7 Wedgetail (δεν έχει αποκαλυφθεί ο αριθμός τους). Για το E-8 Joint Stars, αυτές οι αποστολές ίσως να αναληφθούν από νέα ΜΕΑ παρόμοια με το RQ-4 Global Hawk, αλλά ακόμη δεν έχει ληφθεί μια τέτοια απόφαση. Εν τω μεταξύ, το E-8 θα συνεχίσει να πετάει μέχρι το 2030 όταν αποφασιστεί ποια θα είναι η νέα πλατφόρμα.

Επιπλέον, η Αεροπορία πειραματίζεται με κάποια μη επανδρωμένα αεροσκάφη για να υποστηρίζει και να προστατεύει τα επανδρωμένα μαχητικά αεροπλάνα και βομβαρδιστικά. Το F-35 και το F-15EX σχεδιάστηκαν για να ελέγχουν τέσσερα με πέντε ΜΕΑ «loyal wingman» που μπορούν να διαχειριστούν ISR, επικοινωνίες και αποδέσμευση όπλων πάνω στους στόχους. Το ίδιο ισχύει για το βομβαρδιστικό B-21, που σχεδιάστηκε για να ελέγχει αρκετά ΜΕΑ που έχουν διαφορετικές υποστηρικτικές αποστολές. Τα ΜΕΑ που εξετάζονται είναι τα XQ-58A Valkyrie, MQ-20 Avenger και X-47. Όλες αυτές οι πλατφόρμες πετούν σήμερα ως συστήματα επίδειξης τεχνολογίας (demonstrators). Ο σχεδιασμός ΜΕΑ είναι αρκετά εύκολος. Το λογισμικό, οι αισθητήρες και τα όπλα αυτών των ΜΕΑ, μαζί με το σύστημα αυτόνομης πτήσης Skyborg, είναι πολύ πιο δύσκολος. Ξανά, όπως το Ναυτικό και τα πλοία του, η Αεροπορία προσπαθεί να αποφασίσει πόσα αεροπλάνα χρειάζεται, τις συγκεκριμένες αποστολές τους και πόσα πρέπει να είναι επανδρωμένα ή μη επανδρωμένα. Εδώ προσέξτε ότι δεν υπάρχει πρόγραμμα για το F-22 για να ελέγχει τα υποστηρικτικά ΜΕΑ.

Στην πλευρά της εξίσωσης που αφορά τα όπλα, η νέα έκδοση του πυραύλου AIM-120 AMRAAM (Advanced Medium Range Air to Air Missile) χτύπησε το 2021 έναν στόχο ΜΕΑ στη μεγαλύτερη απόσταση που έγινε ποτέ. Η Αεροπορία αρνήθηκε να πει πόσο μακριά πέταξε για να προσβάλει τον στόχο, αλλά το βεληνεκές ενός βασικού AIM-120D είναι περίπου 98 μίλια, οπότε ο νέος πέταξε πιο μακριά. Αυτό εξηγεί έναν ακόμη αντικειμενικό σκοπό της Αεροπορίας για τα μαχητικά αεροπλάνα της: καταστροφή των εχθρικών αναχαιτιστικών αεροπλάνων πολύ πιο μακριά από το οπτικό πεδίο του πιλότου (BVR).

Επίσης το 2021, δύο μαχητικά αεροσκάφη έριξαν έξι βόμβες μικρού διαμετρήματος GDU-39 στο πεδίο πυραύλων White Sands. Μετά τη ρίψη τους, ανέπτυξαν μικρά πτερύγια, δημιουργήσαν συνδέσεις επικοινωνίας αναμεταξύ τους και με τους ελεγκτές εδάφους και ελίχθηκαν προς τους προγραμματισμένους στόχους τους. Τότε κατά τη διάρκεια της πτήσης οι ελεγκτές εδάφους άλλαξαν την αποστολή τους σε στόχους υψηλότερης αξίας. Δύο από τις βόμβες επρόκειτο να χτυπήσουν έναν νέο στόχο ταυτοχρόνως. Δυο άλλες βόμβες θα χτύπαγαν διαφορετικούς στόχους και οι δυο τελευταίες βόμβες επρόκειτο να χτυπήσουν ταυτόχρονα έναν νέο στόχο. Στο τοπικό δίκτυο, οι υπολογιστές στο εσωτερικό των βομβών αποφάσισαν ποια βόμβα θα χτυπούσε ποιους στόχους, αυτόνομα. Οι πιλότοι των μαχητικών αεροπλάνων δεν αναμείχθηκαν καθόλου μετά την αποδέσμευση των βομβών. Όλες οι βόμβες χτυπήσαν τους νέους στόχους τους ή αρκετά δίπλα τους, σύμφωνα με τις νέες εντολές των ελεγκτών εδάφους. Αυτό ήταν μέρος της άσκησης «Golden Horde» της Αεροπορίας.

Πίσω στο 2020, η Αεροπορία σχεδίασε, κατασκεύασε και πέταξε κρυφά μέσα σε ένα έτος ένα νέο μαχητικό αεροσκάφος 6G, αλλά δεν έδωσε στη δημοσιότητα φωτογραφίες ή λεπτομέρειες σχετικά με το αεροπλάνο. Το NGAD είναι ένα απόρρητο πρόγραμμα οπότε δεν γνωρίζουμε πόσο γρήγορα μπορεί να πετάξει ή τι μπορεί να κάνει. Τον Ιούνιο 2022, ο υφυπουργός Αεροπορίας είπε ότι το νέο μαχητικό αεροπλάνο (που πρόκειται να αντικαταστήσει το F-22) είχε ωριμάσει σε μεγάλο βαθμό και προχωρούσε στην φάση μηχανικής, κατασκευής, σχεδιασμού (EMD). Για να θολώσει τα νερά λίγο παραπάνω, η Αεροπορία αναζητεί επίσης υπερηχητικά μαχητικά αεροπλάνα και ΜΕΑ (Project Mayhem). Θα πετούν με Mach 5 (3800 μίλια ανά ώρα).

Οπότε, το Ναυτικό και η Αεροπορία βρίσκονται και οι δύο σε παρόμοιο δίλημμα, πώς να φέρουν τις παλιές πλατφόρμες στο Kill Web, πόσα χρήματα πρέπει να δαπανήσουν στην αναβάθμιση και συντήρηση των παλιών πλατφορμών σε σχέση με την αγορά νέων, και την ανάθεση αποστολών στις πλατφόρμες.

Γιατί ο Στρατός γνώρισε μεγαλύτερη επιτυχία με το ολοκληρωμένο σύστημα διοίκησης μάχης (IBCS) και την άσκηση Project Convergence σε σύγκριση με τα προγράμματα CEC του Ναυτικού και ABMS της Αεροπορίας; Πιστεύω αυτό συνέβη γιατί στις αποστολές τους το Ναυτικό και η Αεροπορία εξαρτώνται περισσότερο από τις πλατφόρμες τους. Το Ναυτικό δεν μπορεί να ελέγξει τις θάλασσες χωρίς πλοία. Η Αεροπορία δεν μπορεί να επιβληθεί στον ουρανό χωρίς αεροπλάνα. Και οι δύο υπηρεσίες χτυπάνε εχθρικούς στόχους από εκατοντάδες μίλια μακριά. Ωστόσο, ο Στρατός προσβάλει εχθρικούς στόχους με τα άρματα και το πυροβολικό από ελάχιστα μίλια μακριά και οι Στρατιώτες είναι οι πλατφόρμες που ελέγχουν το έδαφος. Όσο πιο μακριά βρίσκεσαι από τον εχθρό, τόσο περισσότερο η αποστολή σου εξαρτάται από τις πλατφόρμες. Φαίνεται ότι υπάρχει μια σχέση εξάρτησης απόστασης-πλατφόρμας που επηρεάζει τη δυνατότητα του Ναυτικού και της Αεροπορίας να προσαρμοστούν άμεσα στην έννοια του Kill Web.

Ο Στρατός διαθέτει περισσότερα από 30000 οχήματα μάχης, στοιχεία πυροβολικού και οπλισμένα οχήματα που κοστίζουν ελάχιστές χιλιάδες δολάρια το καθένα, σχεδιασμένα να ζουν ελάχιστα μέσα στις μάχες ή 30 με 40 χρόνια εν καιρώ ειρήνης. Η απώλεια ενός άρματος μάχης δεν μειώνει την επιχειρησιακή ικανότητα του Στρατού τόσο πολύ όσο η απώλεια ενός πλοίου για το Ναυτικό ή ενός μαχητικού αεροπλάνου για την Αεροπορία. Οπότε, οι πλατφόρμες όπλων του Στρατού είναι λιγότερο περίπλοκες, πιο φτηνές και θεωρούνται αναλώσιμες. Έχουν επίσης προβλήματα SWaP, αλλά δεν χρειάζονται ιδιαίτερα πολύπλοκα κυτία ηλεκτρονικών για να συμμετέχουν στο Kill Web. Αυτό ίσως να είναι ένας ακόμη παράγοντας γιατί το Ναυτικό και η Αεροπορία βρίσκονται πίσω από τον Στρατό: η περιπλοκότητα των οπλικών συστημάτων και των αισθητήρων τους.

Επόμενη είναι η AOR (η περιοχή ευθύνης). Αυτό είναι το πλαίσιο περιπολίας. Ας υποθέσουμε ότι το βεληνεκές των όπλων κάθε υπηρεσίας υπαγορεύει το μέγεθος του πλαισίου περιπολίας. Ένα πλοίο του Ναυτικού ίσως να περιπολεί και να ασφαλίζει μια περιοχή περίπου 100 χιλιάδων μιλίων (περίπου 300 μίλια η πλευρά), σύμφωνα με το βεληνεκές των αντιπλοϊκών και αντιαεροπορικών πυραύλων του. Ένα μαχητικό αεροσκάφος της Αεροπορίας ίσως να περιπολεί και να ασφαλίζει μια περιοχή περίπου 20 χιλιάδων μιλίων (140 μίλια η πλευρά), σύμφωνα με το βεληνεκές των πυραύλων αέρος-αέρος και το φορτίο καυσίμων του (ο νέος πύραυλος AMRAAM έχει βεληνεκές πάνω από 100 μίλια, το F-35 έχει αυτονομία καυσίμου περίπου 700 μίλια).

Κατά τον Β’ ΠΠ, χρειάστηκαν περίπου 100 Στρατιώτες για την περιπολία και ασφάλιση ενός τετραγωνικού μιλίου. Σήμερα, μια ομάδα του Στρατού (11 Στρατιώτες) μπορεί να περιπολεί και ασφαλίζει μια περιοχή περίπου 400 μιλίων (20 μίλια η πλευρά) με στοιχεία ISR να παρέχονται από μικρά ΜΕΑ. Από την στιγμή που θα εντοπιστούν εχθρικοί στόχοι μέσα στο πλαίσιο περιπολίας από τα ΜΕΑ, οι Στρατιώτες μπορούν να αιτηθούν πυρά πυροβολικού από 20 μίλια μακριά ή πυραύλους MLRS από 60 μίλια μακριά. Οι Στρατιώτες του Στρατού Ξηράς διαθέτουν πολύ μικρότερη AOR από ο,τι οι πλατφόρμες του Ναυτικού και της Αεροπορίας, οπότε αυτό ίσως να είναι ακόμη ένας παράγοντας στο γιατί ο Στρατός έχει καταγράψει μεγαλύτερη πρόοδο όσον αφορά την ένταξη του στο Kill Web. Φέρε δορυφορικές ενημερώσεις στις πλατφόρμες όπλων κάθε υπηρεσίας και τα πλαίσια περιπολίας όλων γίνονται μεγαλύτερα.

Νωρίτερα φέτος, το Κογκρέσο μείωσε αισθητά τη χρηματοδότηση για το πρόγραμμα ABMS της Αεροπορίας. Αυτό μπορεί να οφείλεται στους λόγους που αναφέρθηκαν παραπάνω: η Αεροπορία δεν είναι σαφής σχετικά με τον αριθμό των πλατφορμών που χρειάζεται, τις δυνατότητες τους, τις αποστολές τους και την ωριμότητα των εμπλεκόμενων τεχνολογιών. Και το Κογκρέσο έχει παρόμοιες ανησυχίες σχετικά με το τι προσπαθεί να κάνει το Ναυτικό με τα πλοία του. Οπότε, πρέπει να παρακολουθούμε καθώς η Αεροπορία εξελίσσει το απόρρητο μαχητικό αεροπλάνο 6G (NGAD), το νέο ΜΕΑ (MQ-Next), τους νέους πυραύλους και βόμβες (Golden Horde) και πως θα τα συνδέσει μαζί μέσα στο πολυγωνικό δίκτυο Kill Web.

Πήρα το θάρρος και σε αυτό το σημείο έκανα κάποιες υποθέσεις, αλλά φαίνεται ότι η είσοδος της Αεροπορίας στο Kill Web περιπλέκεται από τις παλιότερες πλατφόρμες της, η σοβαρή εξάρτηση της από την πλατφόρμα, η τυραννία της απόστασης από τον εχθρό κατά την μάχη, η πολυπλοκότητα των οπλικών συστημάτων και των αισθητήρων της και το μέγεθος της περιοχής ευθύνης της. Το ίδιο ισχύει και για την πρόοδο του Ναυτικού στη συμμετοχή του στο Kill Web. Χρησιμοποίησα κάποιες απλές μεταβλητές σε αυτήν την περιορισμένη ανάλυση, όμως εμπλέκονται πολλές περισσότερες μεταβλητές που μπορούν να οδηγήσουν σε άλλες αιτίες.

Την επόμενη φορά, θα ρίξουμε μια ματιά στο τελευταίο κομμάτι του παζλ στο Kill Web: το πρόγραμμα JADC2 του Πενταγώνου. Με αυτόν τον τρόπο το Πεντάγωνο θέλει να δει όλους τους αισθητήρες από όλες τις υπηρεσίες να συντήκονται σε μια κοινή επιχειρησιακή εικόνα (COP), ενσωματώνοντας το πλαίσιο περιπολίας κάθε υπηρεσίας μέσα σε ένα μεγαλύτερο πλαίσιο περιπολίας. Τότε θέλει να δει κάθε αισθητήρα (από κάθε υπηρεσία) να συνδέεται σε οποιοδήποτε όπλο (από οποιαδήποτε υπηρεσία) και να χτυπήσει έναν στόχο μέσα στο COP εντός κλασμάτων του δευτερολέπτου. Αν το Ναυτικό και η Αεροπορία δυσκολεύονται απλώς να κάνουν τις δικές τους πλατφόρμες να μιλήσει η μία με την άλλη, πως θα μπορέσουν να επικοινωνήσουν με οτιδήποτε άλλο συνδέεται στο Kill Web; Αυτό το πρόβλημα αντιμετωπίζεται με το JADC2. Λέει σε κάθε υπηρεσία τι να κάνει, αλλά όχι πως να το κάνει. Και η δυσκολία έγκειται στις λεπτομέρειες.

RAY ALDERMAN

Πηγή: militaryembedded.com

Facebook
Twitter
LinkedIn
Reddit
Telegram
Doukas Gaitatzis

Doukas Gaitatzis

Παρατηρητής και ιστογράφος θεμάτων αμυντικής τεχνολογίας. Δεσμευμένος με τις Ελληνικές Ένοπλες Δυνάμεις και παθιασμένος με οτιδήποτε στρατιωτικό.

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται.

Αυτός ο ιστότοπος χρησιμοποιεί το Akismet για να μειώσει τα ανεπιθύμητα σχόλια. Μάθετε πώς υφίστανται επεξεργασία τα δεδομένα των σχολίων σας.